22 Mayıs 2018 Salı

Sedat Nuri İLERİ.. Ender USLU Yazdı

Sedat Nuri adında bir gazeteci bu telsiz istasyonlarının mesai saatleri dışında bir radyo vericisi olarak da kullanılabileceğini öngörerek önce askeriyenin muhaberat subaylığından emekli Hayrettin Bey ile bu işin teknik olarak olabilirliği üzerine çalışmalar yaptı ve bir şirket kurup devletten mesai saatleri dışında bu vericileri kullanma..
---

Sedat Nuri İLERİ.. Ender USLU Yazdı..

(Bu yazı; Ender USLU'nun ABC gazetesindeki "Türkiye Radyoları 90'ıncı Yaşında" başlıklı ve 30 Nisan 2017 tarihli yazısından alıntılanmıştır..)

(...) 
Cumhuriyetin ilanından iki yıl sonra, 1925'te 'Telsiz Tesisi Hakkında Kanun' çıkarılarak, ülke genelinde bir telsiz şebekesi kurulması öngörüldü ve uluslararası açılan ihaleyi kazanan bir Fransız şirketi tarafından İstanbul ve Ankara'da telsiz telgraf vericileri yapımına başlandı. Bu tesisin 1927 yılında hizmete girmesiyle New York, Londra, Berlin, Viyana, Moskova ve Tahran'la bağlantı kuruldu.

Sedat Nuri adında bir gazeteci bu telsiz istasyonlarının mesai saatleri dışında bir radyo vericisi olarak da kullanılabileceğini öngörerek önce askeriyenin muhaberat subaylığından emekli Hayrettin Bey ile bu işin teknik olarak olabilirliği üzerine çalışmalar yaptı ve bir şirket kurup devletten mesai saatleri dışında bu vericileri kullanma imtiyazını istenmesi gerektiği üzerine çalışmaları tamamladı.

KİMDİ BU SEDAT NURİ İLERİ (1888 - 1942) ?..
Eşref Şefik ATABEY
6 Mayıs 1927.. Radyoda ilk anons..
Belçika'da mühendislik eğitimi alırken 1908-1911 yılları arasında akrabası Ali DİNO ile birlikte La Barbe (Sakal) isimli gülmece dergisini çıkartmış, daha sonra yurda dönüp 1911 yılında kardeşleri Suphi Nuri ve Celal Nuri ile birlikte 'İleri' Gazetesini yayınlamıştır.. İleri Gazetesi Mütareke Yılları’nda ; 'Yenigün', 'Akşam', 'Vakit' gazeteleriyle birlikte Milli Mücadeleyi destekleyen diğer bir gazetedir. Hatta bu gazetede o yıllarda ATATÜRK’ün takma adla yazıları da yayınlanmaktadır.

Evet; Sedat Nuri Bey Avrupa görmüş, ileri fikirli aydın bir karikatürcü ve gazeteciydi. Onun girişimiyle Radyo Yayınlarını yapmak üzere gerçekleştiren 'Türk Telsiz Telefon Anonim Şirketi' kuruldu. Bu Anonim Şirketin ortaklık yapısı da şöyle idi: İş Bankası ve Anadolu Ajansı % 70’ lik hisseye sahiptiler. Sedat Nuri (İLERİ), Ankara Milletvekili Yazar Falih Rıfkı (ATAY), Gümüşhane Milletvekili Cemal Hüsnü (TARAY) da kalan % 30’un paydaşlarıydılar.

Sedat Nuri İLERİ
Karikatürcü - Gazeteci
Bu şirket İstanbul ve daha sonra Ankara’da kurulan Telsiz Telgraf antenlerinin işletim hakkını 10 yıllığına devletten aldılar. Mesai saatlerinden sonra yayınları duran telgraf yerine ilk kez 6 Mayıs 1927 de Eşref Şefik’in ilk anonsuyla bu “Türkiye’nin İlk Özel Radyosu”nun yayınları başlamış oldu.

"Alo alo, muhterem samiin… (dinleyiciler)

Burası İstanbul Telsiz Telefonu,

1200 metre tul-u mevç, 250 kilosikl…

Bugünkü tecrübe neşriyatımıza (yayınımıza) başlıyoruz…"

(...)
(Yazının tamamı için Tıklayınız..)








---------------
Sedat Nuri İLERİ / Wiki Zero >>
Eşref Şefik ATABEY / Wiki Zero >>
Kaynak: ABC Gazetesi >>
---